Hiện trạng sông Tô Lịch khi thời hạn "hồi sinh" đã cận kề

Theo dõi KTMT trên

Sông Tô Lịch dài hơn 10 km chạy dọc các khu vực sầm uất của thành phố Hà Nội từ lâu được mệnh danh là “dòng sông chết” ở Hà Nội. Tình trạng dòng sông nước đen ngòm, hôi thối nồng nặc, rác thải tràn lan là nỗi ám ảnh đối với người dân và du khách trong nhiều năm qua.

Tại buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội hồi cuối tháng 11/2024, Tổng Bí thư Tô Lâm dành nhiều thời gian nói về hai vấn đề rất quan trọng là ô nhiễm môi trường và ùn tắc giao thông. Tổng Bí thư Tô Lâm cho biết đã có khoảng 30.000 tỷ đồng đầu tư các dự án làm sạch sông Tô Lịch nhưng đến nay chưa đạt kỳ vọng.

Tại buổi làm việc, Tổng Bí thư nhấn mạnh nhiệm vụ trước mắt là xử lý ô nhiễm nguồn nước, đặc biệt là sông Tô Lịch. Ngay sau đó, Bí thư và Chủ tịch Hà Nội đã đi kiểm tra thực tế và yêu cầu phải "hồi sinh" sông Tô Lịch trước ngày 2/9/2025.

Phóng viên Kinh tế Môi trường đã ghi nhận thực tế cải tạo sông Tô Lịch khi hạn chót để "hồi sinh" dòng sông này đang cận kề.

Theo Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, hiện đã hoàn thành giai đoạn 1 của công tác nạo vét bùn từ đường Hoàng Quốc Việt đến cầu Khương Đình, với chiều dài khoảng 7km, tổng khối lượng gần 50.000 m³. Giai đoạn 2, từ cầu Khương Đình đến chùa Long Quang (5km), đến trước ngày 30/8 cũng sẽ nạo vét thêm khoảng 11.800 m³ bùn.

Được biết sông Tô Lịch có 24 cửa xả lớn và 95 cửa xả nhỏ, các cửa xả này đang được bịt để thu gom nước thải đưa về nhà máy nước thải Yên Xá xử lý.

Mặc dù chỉ còn hơn 20 ngày nữa để "hồi sinh" sông Tô Lịch nhưng bờ kè dọc hai bên bờ sông tại một số khu vực vẫn còn ngổn ngang.

Lãnh đạo TP Hà Nội yêu cầu từ nay đến trước 30/8, các phường dọc hai bên bờ sông Tô Lịch phải triển khai xong toàn bộ việc cải tạo, chỉnh trang hai bên sông như lát vỉa hè, làm lan can, trồng cây xanh, thảm cỏ.

Không chỉ chăm chút cảnh quan trên bờ, nỗ lực cải tạo dòng chảy của sông Tô Lịch cũng đang được triển khai đồng bộ. Ở các đoạn cầu bắc qua sông Tô Lịch đã được phủ xanh bằng giàn hoa giấy trải dọc hai bên lan can. Sắc hoa rực rỡ không chỉ mang lại vẻ mềm mại, sinh động cho không gian đô thị mà còn tạo cảm giác thân thiện, gần gũi với người dân khi đi qua khu vực này nơi từng bị xem là điểm đen môi trường của Hà Nội.

Song song với việc chỉnh trang cảnh quan, một trong những giải pháp trọng tâm để tái sinh sông Tô Lịch là bổ cập nguồn nước sạch từ Hồ Tây. Các công trình dẫn nước, bãi lọc trồng cây ngập nước, hệ thống đập dâng và trạm bơm đang dần hình thành để đảm bảo dòng nước từ Hồ Tây sau xử lý sẽ chảy vào sông Tô Lịch qua hệ thống kênh kỹ thuật hiện đại. Việc này không chỉ giúp duy trì mực nước ổn định quanh năm mà còn góp phần làm loãng và cuốn trôi phần nào lượng nước ô nhiễm đang tồn tại.

Ông Lê Đình Du, Trưởng phòng Quản lý hạ tầng cấp thoát nước (Sở Xây dựng Hà Nội) cho biết, thành phố đang triển khai các dự án nạo vét lòng sông, thu gom toàn bộ các nguồn xả, cửa xả nước thải ra sông Tô Lịch đưa về xử lý tại Nhà máy xử lý nước thải Yên Xá, chậm nhất đến 30/8/2025 sẽ hoàn thành.

Sau đó, sẽ tiến hành lấy nước vào để phục hồi dòng chảy trên sông Tô Lịch từ nguồn nước thải đã xử lý từ Nhà máy xử lý nước thải Yên Xá. Khi nguồn nước đã xử lý đổ ra sông Tô Lịch sẽ được hệ thống đập dâng (xây dựng ở khu vực cầu Quang, phường Hoàng Liệt) giữ lại ở độ sâu theo tính toán.

Bên cạnh đó, để tạo dòng chảy, thành phố sẽ lấy nước từ hồ Tây đã được xử lý đưa vào sông Tô Lịch ở Cửa điều tiết A (phường Tây Hồ). Như vậy, từ hai nguồn nước này, sẽ tạo được dòng chảy trên sông Tô Lịch.

Từng hạng mục chỉnh trang dọc sông Tô Lịch không chỉ là một công trình môi trường, mà còn là lời cam kết với người dân Thủ đô trước dịp Quốc khánh 2/9.

Sông Tô Lịch có giá trị lịch sử, văn hóa và gắn liền với tiến trình phát triển của các thời kỳ Thăng Long - Đông Đô - Hà Nội. Với nỗ lực của thành phố và các đơn vị, địa phương, hi vọng rằng trong không khí long trọng của lễ kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng 8 thành công và 80 năm Quốc khánh, dòng sông này sẽ thực sự hồi sinh như một điểm nhấn quan trọng về một Hà Nội sáng - xanh - sạch đẹp. Để Tô Lịch trong câu ca xưa: “Nước sông Tô vừa trong vừa mát/Em ghé thuyền đỗ sát thuyền anh” không chỉ tồn tại trong thi ca, mà sẽ trở thành sự thật hiển hiện.

Bùi Nam