Nâng hạng không chỉ là danh xưng, mà là phép thử chất lượng doanh nghiệp
Việt Nam tiến gần mục tiêu nâng hạng lên thị trường mới nổi theo tiêu chí của FTSE Russell. Tuy nhiên, cơ hội dòng vốn chỉ bền vững nếu doanh nghiệp đáp ứng chuẩn mực minh bạch, quản trị và tăng trưởng thực chất.
Việc được xem xét nâng hạng từ thị trường cận biên lên mới nổi theo tiêu chí của FTSE Russell đang tạo ra kỳ vọng lớn trên thị trường chứng khoán. Theo nhiều phân tích, nếu kịch bản này thành hiện thực, Việt Nam có thể thu hút khoảng 0,8-1 tỷ USD từ các quỹ ETF theo dõi chỉ số thị trường mới nổi trong giai đoạn tái cơ cấu ban đầu.
Nhiều cơ hội và thách thức khi chứng khoán Việt Nam lên nhóm mới nổi.
Đây là dòng vốn mang tính cơ học. Khi một thị trường được đưa vào rổ chỉ số, các quỹ mô phỏng buộc phải phân bổ vào những cổ phiếu đáp ứng tiêu chí về vốn hóa, thanh khoản và tỷ lệ tự do chuyển nhượng. Tuy nhiên, hiệu ứng kỹ thuật này thường diễn ra trong thời gian nhất định và không đồng nghĩa với việc mọi cổ phiếu đều hưởng lợi dài hạn.
Kinh nghiệm từ các thị trường từng được nâng hạng cho thấy, giá cổ phiếu thường phản ánh kỳ vọng từ sớm. Sau giai đoạn dòng tiền thụ động giải ngân, thị trường có xu hướng phân hóa mạnh dựa trên nền tảng cơ bản của doanh nghiệp. Những công ty có cấu trúc tài chính lành mạnh, tăng trưởng lợi nhuận ổn định và chuẩn mực quản trị cao mới duy trì được sức hút.
Ở góc độ cấu trúc, nâng hạng không chỉ là thay đổi phân loại kỹ thuật mà còn gắn liền với yêu cầu hoàn thiện hạ tầng giao dịch, cơ chế thanh toán - bù trừ và bảo vệ nhà đầu tư. Việc cải thiện minh bạch thông tin, nâng cao trách nhiệm giải trình và chuẩn hóa quản trị doanh nghiệp sẽ là điều kiện tiên quyết để giữ chân dòng vốn tổ chức.
Đối với doanh nghiệp niêm yết, quá trình này đặt ra áp lực nâng chuẩn hoạt động. Các tiêu chí về công bố thông tin, quản trị rủi ro, cơ cấu cổ đông và tỷ lệ tự do chuyển nhượng sẽ trở thành yếu tố quyết định khả năng được đưa vào rổ chỉ số và tiếp cận dòng vốn quốc tế.
Trong bối cảnh kinh tế vĩ mô duy trì ổn định, lạm phát được kiểm soát và tăng trưởng được củng cố, câu chuyện nâng hạng mang ý nghĩa tái định vị thị trường vốn Việt Nam. Tuy nhiên, danh xưng “mới nổi” chỉ thực sự có giá trị khi đi kèm với nội lực doanh nghiệp và chất lượng tăng trưởng bền vững.
Vì vậy, nâng hạng không đơn thuần là một bước tiến về phân loại thị trường, mà là phép thử dài hạn đối với nền tảng tài chính và năng lực quản trị của doanh nghiệp Việt Nam trong chu kỳ phát triển mới.
