Chủ nhật, 16/05/2021 15:25 (GMT+7)
Thứ bảy, 06/02/2021 11:38 (GMT+7)

Hạn chế xe cá nhân để giảm khí thải

Khí thải phương tiện giao thông được cho là nguyên nhân chính dẫn đến ô nhiễm không khí tại các đô thị lớn nước ta. Ðể hạn chế tác hại này, TP.HCM cũng như Hà Nội đang xây dựng đề án hạn chế xe cá nhân.

"Thủ phạm" chính gây ô nhiễm không khí

Từ năm 2019, sau nhiều lần được “vinh danh” là thành phố ô nhiễm top đầu thế giới, TP.Hà Nội đã chỉ ra hơn 10 nguyên nhân chính dẫn đến ô nhiễm không khí trên địa bàn. Ngoài nguyên nhân do thời tiết, TP.Hà Nội đã điểm danh các nguồn như đốt than tổ ong, rơm rạ sau thu hoạch ở vùng ngoại thành, hoạt động xây dựng, hoạt động giao thông vận tải, trong đó chỉ ra phương tiện giao thông cá nhân là chủ yếu.

Để khắc phục, từ cuối năm 2019, TP.Hà Nội đã yêu cầu tưới nước rửa đường thường xuyên, nhưng chỉ thực hiện được thời gian ngắn, đến nay đã dừng lại.
Theo thống kê của TP.Hà Nội, hiện có khoảng 10 triệu người ở thủ đô với gần 7 triệu xe cơ giới, 90% trong số đó là xe máy. Đồng thời, số lượng phương tiện cá nhân vẫn liên tục gia tăng, gây sức ép lên hạ tầng xã hội, phát thải vào bầu không khí. Thực trạng này rất khó để hạn chế được ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường, ô nhiễm không khí.

Đây cũng là vấn đề mà TP.HCM đang phải đối mặt khi lượng phương tiện cá nhân đang ngày càng tăng. Theo thống kê, TP.HCM hiện có 7,4 triệu xe mô-tô, xe máy. Lượng xe máy đã sử dụng hơn 10 năm chiếm tỉ lệ 67,89% (lớn hơn Hà Nội). Ðây là những loại xe thường có lượng phát thải vượt tiêu chuẩn hiện hành. Theo tính toán, thành phố không kiểm soát khí thải xe máy, hằng năm lượng khí thải gia tăng thêm từ loại hình phương tiện này là 68.479 tấn/năm với khí CO, tương ứng mức gia tăng là 15,88%; với HC là 4.475 tấn/năm, tương ứng với mức gia tăng là 12,85%. 

tm-img-alt
Việc hạn chế xe cá nhân cần sớm thực hiện không chỉ để giảm ùn tắc, mà còn cải thiện chất lượng môi trường.

Trong nhiều cuộc họp bàn giải pháp đối phó với ô nhiễm không khí, Bộ trưởng Bộ TN&MT Trần Hồng Hà cũng cho rằng, một trong các nguyên nhân chính gây ô nhiễm không khí ở Hà Nội và TP.HCM là từ phương tiện giao thông, chủ yếu là phương tiện cá nhân.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Hà cho rằng, xử lý môi trường là khâu cuối mà trước đó không giải quyết được từ khâu quy hoạch phát triển, đầu tư. Mức độ tập trung dân số ở Hà Nội và TP.HCM quá đông, gây áp lực không chỉ lên hạ tầng mà cả môi trường.

“Chúng ta phải giữ được những mảng xanh, giữ được các hồ, ao, trồng cây xanh để hấp thụ khí thải. Một thành phố mà không có hệ sinh thái để điều hòa, cân bằng, không có mảng xanh, chỉ có nhà ở và công xưởng hoạt động thì không ai làm môi trường được. Vấn đề môi trường cần được nhìn trong lộ trình lâu dài, tính hợp lý cân bằng giữa phát triển nhà, công trình phúc lợi, chỉ có như vậy thì mới giải quyết được ô nhiễm môi trường”, Bộ trưởng Trần Hồng Hà nói.

Cũng trao đổi vấn đề này với Thanh Niên, TS Hoàng Dương Tùng, nguyên Phó tổng cục trưởng Tổng cục Môi trường, Bộ TN&MT cho biết, đã có nhiều nghiên cứu, báo cáo đánh giá nguyên nhân gây ô nhiêm không khí ở Hà Nội và TP.HCM và nhiều đô thị khác chỉ ra, hoạt động giao thông, trong đó có phương tiện cá nhân là một trong các nguồn chính.

Để bảo vệ chất lượng không khí tại các đô thị, trước hết cần vai trò của ngành TN-MT tiên phong, giữ vai trò nghiên cứu, cảnh báo, tuyên truyền vận động người dân nâng cao nhận thức bảo vệ bầu không khí. Bên cạnh đó, phối hợp với các ngành lĩnh vực liên quan như xây dựng, giao thông vận tải, công nghiệp, nông nghiệp… Để hạn chế nguồn thải gây ô nhiễm không khí từ phương tiện cá nhân, vai trò chính phải là ngành giao thông vận tải.

Cần đẩy nhanh lộ trình hạn chế phương tiện cá nhân

Theo TS Tùng, một số giải pháp cơ bản cần triển khai sớm, đưa ra lộ trình hạn chế phương tiện cá nhân, cụ thể là như ở Hà Nội, TP.HCM… cần hạn chế xe máy, đặc biệt phải cương quyết bỏ xe máy cũ nát, có niên hạn rõ ràng. Có thể xã hội hóa kiểm định xe máy, có cơ chế khuyến khích chính những đại lý sửa chữa xe máy tham gia vào kiểm định, sửa chữa phương tiện giúp giảm thiểu khí thải.

Bên cạnh đó, đẩy mạnh các phương tiện xanh như xe đạp, xe điện, tổ chức các tuyến phố đi bộ kết hợp làm mái che mưa nắng nếu có thể… Đối với ô tô cũng dần khuyến khích dùng xe chạy điện, nhiên liệu sạch, thậm chí hạn chế phương tiện dùng dầu diesel để giảm phát thải. Đồng thời, có chiến lược tổng thể về phát triển phương tiện vận tải công cộng… Đến thời điểm nào đó, người dân sẽ thấy phương tiện cá nhân không còn thuận tiện, hữu ích như phương tiện công cộng, khi đó sẽ góp phần làm giảm nguồn thải vào bầu không khí đô thị.

Theo KTS Phạm Thanh Tùng, Chánh văn phòng Hội Kiến trúc sư Việt Nam, quy hoạch đô thị cần tính toán để thuận tiện phát triển giao thông công cộng đô thị. Điều này cần rút kinh nghiệm thực tế ở Hà Nội và TP.HCM… có những tuyến phố ngõ, ngách sâu, đường chật hẹp không thể triển khai phương tiện công cộng, mà đi bộ thì điểm dừng đỗ lại quá xá, người dân sẽ thấy phương tiện cá nhân tiện dụng hơn.

Quy hoạch đô thị khu mới cần tính toán đến yếu tố này để góp phần hạn chế phương tiện cá nhân, nhất là theo xu hướng giao thông xanh, giảm phát thải. Bên cạnh đó, các ngành Xây dựng, công nghiệp, nông nghiệp… cũng cần sớm có nghiên cứu chi tiết về các nguồn phát thải nội tại để có kế hoạch cắt giảm, áp dụng quy trình tuần hoàn, tái chế… Mỗi ngành, lĩnh vực đều có ý thức chung tay sẽ góp phần bảo vệ bầu không khí nói chung.

Bài học từ các nước

Ở những thành phố lớn trên thế giới, việc kiểm soát khí thải gắn liền với giải pháp hạn chế giao thông cá nhân, cấm hẳn xe máy nhờ thực hiện bài bản theo quy hoạch, phương tiện công cộng kết nối thuận lợi như Paris (Pháp), London (Anh), Madrid (Tây Ban Nha)...

Hay như ở Trung Quốc đã cấm hẳn xe máy tại hai thành phố lớn là Thượng Hải và Quảng Châu, chính quyền cũng đã lên kế hoạch hàng chục năm để chuẩn bị, xây dựng hệ thống tàu điện ngầm, đầu tư cơ sở hạ tầng giao thông, mua thêm xe buýt.

Đặc biệt, tạo điều kiện cho người dân sử dụng giao thông công cộng, không cho đăng ký mới và mua lại xe máy cũ của người dân rồi đưa về các vùng quê có nhu cầu sử dụng hoặc thanh lý tùy loại xe.

Minh Phương

Bạn đang đọc bài viết Hạn chế xe cá nhân để giảm khí thải. Thông tin phản ánh, liên hệ đường dây nóng : 0917 681 188 Hoặc email: toasoanktmt@gmail.com

Cùng chuyên mục

Vũ Hán xuất hiện lốc xoáy cấp 9, sáu người chết
20 giờ 39 phút ngày 14/5 (giờ địa phương), tại hai khu vực Tra Sơn quận Thái Điện và Quân Sơn quận Kinh Khai thuộc thành phố Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc (Trung Quốc), đã xảy ra lốc xoáy khiến sáu người chết và 218 người bị thương.
Anh kêu gọi thế giới ngừng tài trợ cho các dự án than đá
Chủ tịch Hội nghị lần thứ 26 về Biến đổi Khí hậu (COP26) của Liên Hợp Quốc, ông Alok Sharma hôm 14/5 cho biết, Vương quốc Anh mong muốn thiết lập một thỏa thuận toàn cầu mới nhằm khuyến khích các quốc gia ngừng tài trợ cho các dự án than đá.

Tin mới

Hiểu hơn để khai thác bền vững hơn
Kết quả Dự án “Điều tra tổng thể đa dạng sinh học và nguồn lợi thủy hải sản biển Việt Nam; Quy hoạch và xây dựng hệ thống các khu bảo tồn biển phục vụ phát triển bền vững” đã mang lại những kết quả quan trọng.
Hà Nội bảo đảm an toàn tuyệt đối cho ngày bầu cử
Chủ tịch UBND TP.Hà Nội tiếp tục ban hành Công điện số 08 về tăng cường biện pháp phòng, chống dịch Covid-19 trên địa bàn. Yêu cầu các cơ quan, đơn vị, nhân dân nghiêm túc việc phòng chống dịch trong điều kiện tình hình dịch còn phức tạp.