Xung đột Trung Đông bắt đầu tác động tới nguồn cung LNG và vận tải biển
Căng thẳng quân sự liên quan đến Iran đang bắt đầu tác động tới thị trường năng lượng toàn cầu khi một số cơ sở LNG tạm dừng hoạt động và hoạt động vận tải biển tại khu vực Vịnh xuất hiện gián đoạn.
Cụ thể, giá khí đốt bán buôn tại châu Âu tăng hơn 50% chỉ trong một ngày, mức tăng mạnh nhất kể từ giai đoạn thị trường năng lượng biến động năm 2022 khi xung đột Nga – Ukraine bùng phát.
Trên thị trường dầu mỏ, giá dầu Brent đã tăng hơn 8%, có thời điểm đạt 85,12 USD/thùng – mức cao nhất kể từ tháng 7/2024, trước khi duy trì quanh ngưỡng 84 USD/thùng. Giá dầu WTI của Mỹ cũng tăng lên khoảng 77 USD/thùng.
Theo các nhà phân tích, lo ngại chủ yếu hiện nay nằm ở nguy cơ gián đoạn hoạt động vận chuyển năng lượng tại eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược mà phần lớn dầu thô từ Trung Đông phải đi qua trước khi tới các thị trường quốc tế.
Chỉ trong chưa đầy hai ngày, căng thẳng đã khiến một số cơ sở năng lượng trong khu vực tạm dừng hoạt động, đồng thời làm gia tăng rủi ro đối với chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Nguồn cung LNG chịu áp lực
Thị trường khí đốt chịu tác động rõ rệt sau khi tổ hợp sản xuất khí tự nhiên hóa lỏng Ras Laffan tại Qatar phải tạm dừng hoạt động. Đây là cơ sở LNG lớn nhất thế giới.
Qatar hiện cung cấp khoảng 20% nguồn LNG toàn cầu. Trong năm 2025, tập đoàn QatarEnergy đã xuất khẩu gần 81 triệu tấn LNG, chủ yếu tới các thị trường châu Á và châu Âu.
Sự gián đoạn nguồn cung từ Qatar khiến một số quốc gia nhập khẩu bắt đầu chịu ảnh hưởng. Ấn Độ đã triển khai biện pháp phân bổ hạn chế khí đốt đối với một số ngành công nghiệp, trong khi châu Âu – nơi đang tăng cường dự trữ năng lượng sau mùa Đông – cũng đối mặt với áp lực nguồn cung.
Các hợp đồng tương lai năng lượng trên thế giới đồng loạt tăng khi thị trường phải tìm nguồn cung thay thế trong bối cảnh thiếu tàu vận chuyển và chi phí logistics tăng.
Vận tải biển thận trọng hơn
Không chỉ năng lượng, lĩnh vực vận tải biển cũng bắt đầu có phản ứng trước rủi ro địa chính trị.
Hãng vận tải container của Đức Hapag-Lloyd thông báo tạm ngừng nhận đặt chỗ vận chuyển hàng hóa từ châu Phi tới khu vực Vịnh do rủi ro an ninh và vận hành gia tăng.
Quyết định này ảnh hưởng tới các lô hàng hướng tới Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất, Iraq, Kuwait, Qatar và khu vực phía Đông của Saudi Arabia.
Một số tuyến vận tải đi qua cảng Jebel Ali tại Dubai – trung tâm trung chuyển hàng hóa lớn của khu vực – cũng có thể bị tác động nếu căng thẳng tiếp tục kéo dài.
Thị trường theo dõi sát diễn biến
Các tổ chức phân tích cho rằng rủi ro đối với thị trường năng lượng hiện nay không chỉ đến từ hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz mà còn từ khả năng các cơ sở năng lượng trong khu vực trở thành mục tiêu tấn công.
Công ty nghiên cứu Bernstein đã điều chỉnh dự báo giá dầu Brent trung bình năm 2026 lên khoảng 80 USD/thùng, cao hơn so với mức 65 USD trước đó. Trong trường hợp xung đột kéo dài, giá dầu có thể tăng lên vùng 120–150 USD/thùng.
Trong bối cảnh đó, nhiều chuyên gia khuyến nghị các quốc gia và doanh nghiệp tăng cường phương án dự phòng và đa dạng hóa tuyến vận chuyển nhằm giảm thiểu rủi ro đối với chuỗi cung ứng.
Diễn biến tại Trung Đông hiện tiếp tục được thị trường theo dõi sát, trong bối cảnh bất kỳ sự gián đoạn nào tại các tuyến vận chuyển năng lượng trọng yếu đều có thể nhanh chóng tác động tới giá cả và thương mại toàn cầu.
Biến số mới của thị trường năng lượng
Diễn biến tại Trung Đông đang trở thành biến số mới đối với thị trường năng lượng toàn cầu, đặc biệt khi các tuyến vận chuyển chiến lược như eo biển Hormuz có nguy cơ bị gián đoạn.
Nếu căng thẳng tiếp tục kéo dài, giá dầu và khí đốt có thể duy trì mặt bằng cao hơn trong ngắn hạn, đồng thời tạo thêm áp lực lên chi phí vận tải và lạm phát tại nhiều nền kinh tế.
Tuy nhiên, mức độ tác động thực tế vẫn phụ thuộc vào khả năng duy trì hoạt động của các cơ sở năng lượng trong khu vực cũng như sự ổn định của các tuyến hàng hải trọng yếu trong thời gian tới.
