Vì sao dòng tiền ngoại rút khỏi cổ phiếu dầu khí?
Khối ngoại bán ròng mạnh trong khi nhiều cổ phiếu dầu khí đã tăng 30–70% chỉ sau vài phiên giao dịch. Nhịp điều chỉnh của các mã như GAS hay PLX đang khiến nhà đầu tư thận trọng với “sóng nóng” ngành năng lượng.
Trong tuần đầu tháng 3/2026, nhóm cổ phiếu dầu khí và vận tải biển – vốn được xem là “ngôi sao” của thị trường sau Tết – bất ngờ chịu áp lực điều chỉnh mạnh khi khối ngoại liên tục bán ròng. Nhiều mã vốn hóa lớn như GAS hay PLX giảm sâu, thậm chí có thời điểm chạm mức giá sàn.
Diễn biến này khiến giới đầu tư đặt câu hỏi: liệu nhóm cổ phiếu từng dẫn sóng thị trường có đang bước vào giai đoạn điều chỉnh sau chuỗi tăng nóng?
Áp lực bán ròng từ khối ngoại
Trong phiên giao dịch ngày 5/3, nhóm dầu khí ghi nhận đợt bán mạnh từ khối ngoại. Cổ phiếu GAS giảm sàn xuống còn khoảng 119.000 đồng/cổ phiếu, với khối ngoại bán ròng hơn 1,2 triệu đơn vị. Tương tự, PLX cũng giảm sàn về quanh 64.700 đồng/cổ phiếu sau khi bị bán ròng hơn 1 triệu cổ phiếu.
Ở nhóm còn lại, lực bán cũng khá mạnh. Cổ phiếu BSR bị khối ngoại xả ròng hơn 3,4 triệu đơn vị, trong khi PVD cũng ghi nhận hơn 3,3 triệu cổ phiếu bị bán ra.
Áp lực bán khiến hầu hết cổ phiếu dầu khí, phân đạm và vận tải biển quay đầu giảm, nhiều mã lùi xuống dưới giá tham chiếu sau chuỗi tăng mạnh trước đó.
Giá dầu tăng – động lực chính của “sóng dầu khí”
Bối cảnh chung của nhóm cổ phiếu dầu khí thời gian qua gắn chặt với căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Nguy cơ gián đoạn nguồn cung và khó khăn trong vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz đã đẩy giá dầu thế giới tăng mạnh.
Tâm lý lo ngại thiếu hụt nguồn cung khiến dòng tiền đầu cơ đổ mạnh vào nhóm cổ phiếu liên quan đến năng lượng và logistics biển.
Thực tế, nhiều cổ phiếu dầu khí đã tăng rất nhanh chỉ trong thời gian ngắn. Sau 9 phiên giao dịch kể từ sau kỳ nghỉ Tết, hàng loạt mã ghi nhận mức tăng ấn tượng:
- PVC tăng khoảng 60%, từ vùng 13.000 đồng lên hơn 21.000 đồng/cổ phiếu
- PVD tăng hơn 30%
- PVS tăng trên 20%
- GAS tăng gần 20%
Mức tăng này cho thấy dòng tiền đầu cơ đã phản ánh rất nhanh kỳ vọng về giá dầu vào giá cổ phiếu.
Tăng nóng nhưng lợi nhuận chưa chắc tăng tương ứng
Theo nhiều chuyên gia môi giới chứng khoán, việc giá dầu tăng không đồng nghĩa lợi nhuận của doanh nghiệp dầu khí sẽ tăng tương ứng.
Giá năng lượng cao có thể giúp cải thiện biên lợi nhuận trong ngắn hạn, đặc biệt với các doanh nghiệp thượng nguồn và trung nguồn. Tuy nhiên, chi phí vận tải và chi phí năng lượng tăng cũng có thể tạo áp lực lên các doanh nghiệp trong chuỗi giá trị.
Do đó, đà tăng mạnh của cổ phiếu trong thời gian ngắn có phần mang tính đầu cơ và có thể vượt xa giá trị nội tại của doanh nghiệp.
Yếu tố thoái vốn Nhà nước vẫn là “game dài hạn”
Ngoài yếu tố giá dầu, nhóm cổ phiếu dầu khí còn thu hút sự chú ý của nhà đầu tư nhờ kỳ vọng thoái vốn nhà nước tại các doanh nghiệp thuộc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN).
Theo kế hoạch, tỷ lệ sở hữu tại một số doanh nghiệp lớn có thể giảm trong thời gian tới:
- GAS dự kiến giảm tỷ lệ xuống khoảng 65%
- PVS có thể giảm xuống dưới 40–50%
- BSR có nhiều kịch bản thoái vốn, dao động từ 43% đến 60%
Tuy nhiên, tiến trình này được dự báo sẽ diễn ra khá dài. Năm 2026 chủ yếu hoàn thiện phương án và khung pháp lý, trong khi việc tái cấu trúc doanh nghiệp dự kiến kéo dài đến 2027. Quá trình bán vốn thực tế có thể chỉ bắt đầu từ năm 2028.
Cẩn trọng với rủi ro “đu đỉnh”
Nhìn tổng thể, nhóm cổ phiếu dầu khí vẫn được hỗ trợ bởi yếu tố giá dầu và câu chuyện tái cấu trúc doanh nghiệp nhà nước. Tuy nhiên, sau giai đoạn tăng nóng, áp lực chốt lời và bán ròng từ khối ngoại có thể khiến nhóm này bước vào nhịp điều chỉnh.
Với nhà đầu tư, bài học quen thuộc của thị trường lại được nhắc lại: khi cổ phiếu tăng quá nhanh so với nền tảng cơ bản, rủi ro biến động mạnh luôn hiện hữu.
Trong giai đoạn hiện tại, chiến lược thận trọng, kiểm soát cảm xúc và tránh mua đuổi ở vùng giá cao vẫn được xem là “la bàn” quan trọng cho dòng tiền trên thị trường.
