“Hiệp ước mới” Fed – Bộ Tài chính: Thị trường lo gì?
Đề xuất của ông Kevin Warsh – ứng viên được nhắc đến cho vị trí Chủ tịch Fed – về việc thiết lập một “hiệp ước” mới giữa Federal Reserve và United States Department of the Treasury đang trở thành tâm điểm tranh luận tại Phố Wall.
Dù chưa có chi tiết cụ thể, giới đầu tư cho rằng, bất kỳ thay đổi nào liên quan đến phối hợp chính sách tiền tệ và tài khóa đều có thể tác động đáng kể tới thị trường trái phiếu Mỹ trị giá khoảng 30.000 tỷ USD, đồng thời đặt ra câu hỏi về mức độ độc lập của Fed.
Bài học từ thỏa thuận năm 1951
Ông Warsh nhiều lần đề cập tới tiền lệ lịch sử năm 1951 – khi Fed và Bộ Tài chính đạt được thỏa thuận nhằm tách bạch chính sách tiền tệ khỏi nhu cầu tài trợ nợ công sau Thế chiến II. Thỏa thuận này được xem là cột mốc khẳng định tính độc lập của Fed trong điều hành lãi suất.
Tuy nhiên, bối cảnh hiện nay khác xa giai đoạn đó. Sau khủng hoảng tài chính toàn cầu và đại dịch COVID-19, Fed đã mở rộng bảng cân đối kế toán lên hơn 6.000 tỷ USD thông qua các chương trình mua tài sản quy mô lớn.
Trong một cuộc phỏng vấn với CNBC năm 2025, ông Warsh cho rằng, một thỏa thuận mới cần mô tả rõ ràng mối quan hệ giữa quy mô bảng cân đối của Fed và kế hoạch phát hành nợ của Bộ Tài chính. Tuy vậy, ông không đưa ra lộ trình cụ thể.
Lo ngại về kiểm soát đường cong lợi suất
Một số chuyên gia cảnh báo rằng nếu việc phối hợp đi quá xa, thị trường có thể hiểu đây là dấu hiệu Fed phải cân nhắc chi phí vay nợ của chính phủ khi quyết định lãi suất. Tổng thống đắc cử Donald Trump từng nhiều lần nhấn mạnh, chi phí lãi vay liên bang – hiện ở mức xấp xỉ 1.000 tỷ USD mỗi năm – là vấn đề cần lưu tâm.
Ông Tim Duy từ SGH Macro Advisors nhận định, thay vì củng cố độc lập, một thỏa thuận như vậy trong kịch bản cực đoan có thể bị nhìn nhận như công cụ kiểm soát đường cong lợi suất, tức định hướng chi phí vay của chính phủ thông qua chính sách tiền tệ.
Ở chiều ngược lại, một số nhà đầu tư cho rằng, kịch bản “mềm” hơn có thể chỉ là điều chỉnh kỹ thuật: Fed giảm nắm giữ trái phiếu trung và dài hạn, chuyển sang tín phiếu kho bạc kỳ hạn ngắn. Cách tiếp cận này có thể hỗ trợ cấu trúc phát hành nợ của Bộ Tài chính mà không thay đổi mục tiêu lạm phát.
Ranh giới nhạy cảm của niềm tin thị trường
Giới quản lý quỹ cảnh báo rủi ro lớn nhất không nằm ở chi tiết kỹ thuật, mà ở cách thị trường diễn giải thông điệp. Nếu nhà đầu tư tin rằng Fed có thể phải hỗ trợ tài trợ thâm hụt ngân sách, kỳ vọng lạm phát dài hạn có thể bị ảnh hưởng, kéo theo biến động lợi suất trái phiếu.
Hiện tại, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết Fed nhiều khả năng sẽ hành động thận trọng và có thể mất thời gian trước khi đưa ra bất kỳ điều chỉnh đáng kể nào đối với bảng cân đối.
Trong bối cảnh đó, đề xuất “hiệp ước mới” vẫn dừng ở mức ý tưởng chính sách. Tuy nhiên, chỉ riêng khả năng tái định hình mối quan hệ giữa Fed và Bộ Tài chính cũng đủ để thị trường trái phiếu Mỹ – vốn nhạy cảm với mọi thay đổi kỳ vọng – bước vào giai đoạn theo dõi sát sao.
