Giữa biến động dầu toàn cầu, Indonesia vẫn “neo” giá xăng
Giá dầu thế giới tăng mạnh đang buộc nhiều quốc gia điều chỉnh giá nhiên liệu, nhưng Indonesia vẫn duy trì mặt bằng ổn định nhờ các biện pháp điều hành đồng bộ. Cách tiếp cận này giúp thị trường trong nước không biến động mạnh.
Giá dầu thế giới tăng mạnh do căng thẳng tại Trung Đông, đặc biệt liên quan đến eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu – đã tạo áp lực lớn lên các nền kinh tế phụ thuộc nhập khẩu năng lượng. Tuy nhiên, tại Indonesia, thị trường nhiên liệu vẫn ổn định, không xuất hiện tình trạng khan hiếm hay xếp hàng kéo dài tại các trạm xăng.
Sự ổn định này đến từ việc Indonesia chủ động đa dạng hóa nguồn cung. Theo Bộ trưởng Năng lượng và Tài nguyên Khoáng sản Bahlil Lahadalia, chỉ khoảng 20% dầu thô nhập khẩu của nước này đến từ Trung Đông. Chính phủ đã nhanh chóng điều chỉnh cơ cấu nhập khẩu, tăng mua từ Mỹ và các khu vực khác để giảm phụ thuộc vào các điểm nghẽn địa chính trị.
Bên cạnh đó, Indonesia cũng giảm phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu nhờ nâng cao năng lực lọc hóa dầu trong nước. Một số sản phẩm nhiên liệu tinh chế hiện chủ yếu được nhập từ khu vực châu Á – Thái Bình Dương, thay vì Trung Đông. Với khí hóa lỏng (LPG), khoảng 70% nguồn nhập khẩu đến từ Mỹ, giúp phân tán rủi ro nguồn cung.
Một trụ cột quan trọng khác là chính sách trợ cấp. Chính phủ Indonesia hiện hỗ trợ khoảng 30–40% chi phí nhiên liệu tiêu dùng, tương đương khoảng 15% tổng chi ngân sách. Trong bối cảnh giá dầu tăng cao, nước này vẫn duy trì trợ cấp nhằm kiểm soát lạm phát và bảo vệ sức mua của người dân.
Song song đó, Indonesia duy trì mức dự trữ năng lượng an toàn và hệ thống lọc hóa dầu tương đối phát triển, tạo “vùng đệm” giúp giảm tác động trực tiếp từ biến động giá quốc tế. Các biện pháp quản lý nhu cầu cũng được triển khai, bao gồm tiết kiệm năng lượng và thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo.
Chính phủ Indonesia đồng thời tăng cường kỷ luật tài khóa, đặt mục tiêu tiết kiệm khoảng 80 nghìn tỷ rupiah để tạo dư địa ứng phó với biến động. Đây là bước đi nhằm cân bằng giữa ổn định ngắn hạn và áp lực ngân sách trong trung hạn.
Với quy mô là nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á, việc giữ ổn định giá nhiên liệu không chỉ là vấn đề năng lượng mà còn là công cụ quan trọng để kiểm soát lạm phát và duy trì ổn định kinh tế - xã hội, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm tiêu dùng như lễ Idul Fitri.
Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh, mô hình điều hành của Indonesia cho thấy một cách tiếp cận chủ động: chấp nhận chi phí tài khóa trong ngắn hạn để đổi lấy sự ổn định vĩ mô và tâm lý thị trường.
