Mỹ muốn chia lại thị phần LNG tại Việt Nam

Theo dõi KTMT trên

Bên lề Offshore Technology Conference 2026 (Hội nghị và triển lãm công nghệ năng lượng ngoài khơi lớn nhất thế giới), từ ngày 4-7/5 tại Houston, đoàn công tác Việt Nam do ông Nguyễn Việt Sơn, Vụ trưởng Vụ Dầu khí và Than, Bộ Công Thương, dẫn đầu đã làm việc với quan chức Bộ Thương mại và Bộ Năng lượng Mỹ, về điện khí và hạ tầng nhập khẩu khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG).

Thông điệp từ Washington khá rõ: năng lượng không chỉ là cơ hội đầu tư, mà còn là công cụ thương mại. Phía Mỹ cho biết sẵn sàng huy động các nhà xuất khẩu LNG, nhà cung cấp công nghệ cùng các định chế tín dụng xuất khẩu để tham gia sâu hơn vào các dự án năng lượng tại Việt Nam, thị trường được đánh giá có tốc độ tăng trưởng điện nhanh nhất khu vực.

Theo kế hoạch năng lượng, Việt Nam dự kiến bổ sung 22,5 GW điện khí LNG vào năm 2030, đồng nghĩa nhu cầu nhập khẩu có thể vượt 18 triệu tấn mỗi năm. Quy mô này biến Việt Nam thành một trong những thị trường LNG mới đáng chú ý nhất châu Á, mở ra dư địa lớn cho các nhà cung cấp toàn cầu.

Hiện nguồn LNG nhập khẩu của Việt Nam chủ yếu đến từ Malaysia, Qatar và Indonesia. Nhưng trong nhiều tháng qua, Petrovietnam và các doanh nghiệp năng lượng trong nước đã mở các cuộc đàm phán với Cheniere Energy, ExxonMobil, ConocoPhillips và Excelerate Energy nhằm xây dựng các hợp đồng cung ứng LNG dài hạn và chuỗi hạ tầng khí.

Theo số liệu từ Bộ Công Thương, năm 2025 Việt Nam nhập khẩu khoảng 651.000 tấn LNG (trị giá gần 419,33 triệu USD), tăng hơn 67% so với 2024, chủ yếu từ các nguồn Malaysia, Qatar và Indonesia, đảm bảo nhiên liệu cho các nhà máy điện khí trọng điểm, như Nhơn Trạch 3 & 4.

Song song với nguồn nhiên liệu, Việt Nam cũng đang tìm lời giải cho bài toán vốn và công nghệ. Các cuộc làm việc với McKinsey & Company tập trung vào cấu trúc tài chính dự án, trong khi GE Vernova được xem là đối tác tiềm năng trong turbine khí và thiết bị phát điện.

Ngoài LNG, dầu thô và nguyên liệu hóa dầu cũng đang trở thành điểm giao mới trong cán cân thương mại năng lượng giữa Việt Nam và Mỹ.

Việt Nam hiện vận hành hai nhà máy lọc dầu với tổng công suất khoảng 350.000 thùng/ngày và đang mở rộng danh mục nguồn cung ngoài Trung Đông. Bên cạnh đó, một số doanh nghiệp trong nước đã ký hợp đồng nhập khẩu dầu thô và ethane từ Mỹ với giá trị lên tới hàng trăm triệu USD mỗi năm.

Tuy nhiên, lợi thế địa chính trị chưa đồng nghĩa với lợi thế thị trường. Phía Việt Nam đã thẳng thắn nêu ra bài toán giá thành: LNG từ Mỹ hiện chịu bất lợi về chi phí logistics so với các nguồn cung gần hơn tại Trung Đông và châu Á. Điều đó đồng nghĩa nếu muốn giành thị phần trong chu kỳ nhập khẩu mới của Việt Nam, doanh nghiệp Mỹ sẽ phải cạnh tranh không chỉ bằng nguồn hàng, mà bằng tín dụng xuất khẩu, bảo lãnh tài chính và khả năng chốt giá dài hạn.

Cuộc gặp tại Houston cho thấy Washington đang nhìn thị trường năng lượng Việt Nam không chỉ như một cơ hội đầu tư, mà như một điểm tựa mới để tái cân bằng thương mại tại Đông Nam Á. Với Việt Nam, câu hỏi không còn là có nhập LNG từ Mỹ hay không, mà là Mỹ sẵn sàng giảm giá vốn đến mức nào để giành được thị phần.

Hải Vân