Giảm lãi suất điều hành: Chưa thể 'thẩm thấu' xuống thị trường tiền tệ?

Theo dõi KTMT trên

NHNN vừa có Quyết định số 1870/QĐ-NHNN ngày 12/9/2019 điều chỉnh các lãi suất tái cấp vốn, lãi suất tái chiết khấu, lãi suất cho vay qua đêm trong thanh toán điện tử liên ngân hàng và cho vay bù đắp thiếu hụt vốn trong thanh toán bù trừ của NHNN Việt Nam đối với các ngân hàng.

Theo đó, từ 16/9/2019, giảm lãi suất tái cấp vốn từ 6,25%/năm xuống 6%/năm; lãi suất tái chiết khấu từ 4,25%/năm xuống 4,0%/năm. Lãi suất cho vay qua đêm trong thanh toán điện tử liên ngân hàng và cho vay bù đắp thiếu hụt vốn trong thanh toán bù trừ của NHNN Việt Nam đối với các ngân hàng từ 7,25%/năm xuống 7%/năm. Đồng thời, lãi suất chào mua giấy tờ có giá qua nghiệp vụ thị trường mở cũng giảm từ 4,75%/năm xuống 4,5%/năm.

Việc Ngân hàng Nhà nước giảm một loạt lãi suất điều hành xuống thêm 0,25% không bất ngờ và cũng không tác động nhiều tới các ngân hàng. Ảnh minh hoạ

Theo lý giải của NHNN, gần đây tình hình kinh tế thế giới diễn biến kém thuận lợi, một loạt ngân hàng trung ương các nước như Mỹ, châu Âu đều giảm lãi suất điều hành. Trong khi, kinh tế vĩ mô của Việt Nam ổn định, lạm phát được kiểm soát, thị trường tiền tệ, ngoại hối ổn định. Vì vậy NHNN đã tiến hành điều chỉnh giảm một loạt lãi suất chủ chốt trong điều hành.

Đánh giá về tác động của việc giảm lãi suất điều hành, nhiều chuyên gia cho rằng khó có thể ảnh hưởng đến thị trường tiền tệ, nhất là mặt bằng lãi suất.

Trả lời báo Hải Quan, TS Nguyễn Đức Độ, Phó Viện trưởng Viện Kinh tế - Tài chính, Học viện Tài chính cho rằng: “Tại Việt Nam, thị trường 1 (thị trường giao dịch giữa các định chế tài chính và doanh nghiệp, dân cư) và thị trường 2 (thị trường liên ngân hàng) chưa liên thông chặt chẽ với nhau, nên lãi suất điều hành chưa liên quan nhiều tới lãi suất thị trường. Bên cạnh đó, các lãi suất được NHNN cắt giảm gồm: lãi suất tái chiết khấu, lãi suất tái cấp vốn… lại không được sử dụng thường xuyên, mà dành cho những ngân hàng “bí bách” về thanh khoản, buộc phải vay vốn qua kênh liên ngân hàng. Do vậy, trong bối cảnh thanh khoản ngân hàng hiện nay khá ổn thì tác động từ việc NHNN giảm lãi suất điều hành là không đáng kể tới thị trường tiền tệ”.

TS Nguyễn Đức Độ cũng cho rằng hiện “mặt bằng lãi suất huy động và cho vay đều đang đứng ở mức cao khá lâu, nên mức giảm chỉ 0,25% lãi suất điều hành của NHNN là không nhiều, chưa đủ để các ngân hàng có thể thêm điều kiện giảm lãi suất”.

Đồng quan điểm nêu trên, trả lời VnEconomy, chuyên gia Nguyễn Trí Hiếu cho rằng việc cắt giảm lãi suất điều hành khá thấp so với mặt bằng lãi suất cho vay hiện nay. Do đó, ảnh hưởng của động thái cắt giảm lãi suất điều hành tới mặt bằng lãi suất huy động và lãi suất cho vay sẽ là không nhiều.

Công ty Cổ phần Chứng khoán Bảo Việt (BVSC) cũng đánh giá tác động của việc giảm các loại lãi suất trên tại Việt Nam sẽ không quá lớn. “Quyết định cắt lãi suất như trên của NHNN mang tính chất định hướng và tâm lý là chủ yếu, còn việc Việt Nam có thật sự nới lỏng hơn chính sách tiền tệ hay không thì phải chờ các số liệu thực tế về tăng trưởng tín dụng và M2 trong thời gian tới”, báo cáo của BVSC viết.

Ðây là lần giảm lãi suất điều hành đầu tiên của NHNN trong năm nay, cho thấy sự thận trọng trong điều hành chính sách tiền tệ, nhưng cũng rất linh hoạt theo diễn biến thực tế.

Trước quyết định hạ lãi suất, ông Nguyễn Ðình Tùng, Tổng giám đốc OCB cho rằng quyết định này cũng phù hợp với định hướng "điều hành chính sách tiền tệ thận trọng và linh hoạt”, bám sát mục tiêu xuyên suốt của Chính phủ là duy trì ổn định nền kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, thúc đẩy sản xuất kinh doanh…

“Việc giảm lãi suất điều hành không bất ngờ và cũng không tác động nhiều tới các ngân hàng bởi NHNN đã có định hướng xuyên suốt đối với thị trường từ nhiều năm nay”, ông Tùng nói.

Ngọc Châu (t/h)