Giá vàng cao kỷ lục tiếp tục làm thay đổi nhu cầu thị trường

Theo dõi KTMT trên

Báo cáo cho thấy tổng nhu cầu vàng toàn cầu trong quý (bao gồm cả giao dịch trên thị trường phi tập trung - OTC) đạt 1.231 tấn, tăng 2% so với cùng kỳ năm trước. Mặc dù khối lượng giao dịch chỉ tăng nhẹ, nhưng giá trị nhu cầu đã tăng vọt lên mức kỷ lục 193 tỷ USD, tương ứng mức tăng 74% so với cùng kỳ năm trước.

Ông Shaokai Fan, Giám đốc khu vực châu Á - Thái Bình Dương (không bao gồm Trung Quốc) kiêm Giám đốc Ngân hàng Trung ương toàn cầu tại Hội đồng Vàng Thế giới, cho biết: “Địa chính trị được dự báo sẽ tiếp tục là yếu tố chính thúc đẩy nhu cầu vàng trong năm 2026 và những năm tiếp theo. Điều này hỗ trợ xu hướng mua ròng liên tục của các ngân hàng trung ương, dòng vốn chảy mạnh vào các quỹ ETF vàng toàn cầu cũng như nhu cầu tích trữ vàng miếng và vàng xu. Giá vàng cao có thể tiếp tục ảnh hưởng đến nhu cầu vàng trang sức, mặc dù sức mua của phân khúc này được kỳ vọng sẽ duy trì ổn định”.

Trên toàn cầu, các nhà đầu tư cá nhân bị thu hút bởi đà tăng giá và sức hấp dẫn của vàng như tài sản trú ẩn an toàn, qua đó đẩy nhu cầu vàng miếng và vàng xu tăng 42% so với cùng kỳ năm trước, đạt 474 tấn. Tại Trung Quốc, nhu cầu tăng mạnh 67% so với cùng kỳ, đạt 207 tấn - mức cao nhất từ trước đến nay, cao hơn nhiều so với mức kỷ lục 155 tấn được ghi nhận vào quý 2 năm 2013.

Các thị trường châu Á khác như Ấn Độ, Hàn Quốc và Nhật Bản cũng ghi nhận sự gia tăng hoạt động mua vàng miếng và vàng xu, góp phần làm thay đổi cấu trúc nhu cầu vàng đang diễn ra. Nhu cầu vàng miếng và vàng xu cũng được thúc đẩy bởi sự tăng trưởng mạnh mẽ ở Mỹ (tăng 14%) và Châu Âu (tăng 50%).

Quý 1 là giai đoạn nổi bật đối với hoạt động đầu tư vàng miếng và vàng xu tại khu vực ASEAN. Nhu cầu tại Indonesia trong quý 1 đã tăng gấp đôi so với quý trước đạt 23,6 tấn, trong khi Thái Lan đạt 10 tấn – mức cao nhất trong quý 1 kể từ năm 2019.

Việt Nam là thị trường ghi nhận mức giảm mạnh nhất trong khu vực, giảm 24% so với cùng kỳ năm trước xuống còn 9 tấn, dù vẫn tăng 31% so với quý 4 năm 2025. Tổng nhu cầu vàng ở mức tương đối thấp phản ánh tác động của giá vàng cao kỷ lục. Bên cạnh đó, những hạn chế về nguồn cung trong nước đã đẩy chênh lệch giá vàng nội địa lên mức cao, qua đó thúc đẩy nhu cầu đầu tư vào vàng thông qua sản phẩm nhẫn vàng trơn.

Trong quý 1, nhu cầu đối với các quỹ hoán đổi danh mục (ETF) vàng tiếp tục duy trì tích cực, với lượng vàng nắm giữ tăng thêm 62 tấn, chủ yếu nhờ sự tăng trưởng mạnh từ các quỹ niêm yết tại châu Á khi các tổ chức này mua ròng 84 tấn trong quý 1. Tuy nhiên, dòng vốn rút ra đáng kể trong tháng 3, chủ yếu từ các quỹ niêm yết tại Mỹ, đã phần nào kìm hãm đà tăng rất mạnh của thị trường trong giai đoạn đầu năm.

Ở chiều ngược lại, nhu cầu vàng trang sức trong quý 1 giảm mạnh 23% so với cùng kỳ năm trước xuống còn 300 tấn. Đây được xem là phản ứng trực tiếp của thị trường trước tình trạng giá vàng liên tục neo ở mức cao trong suốt quý. Đà suy giảm diễn ra trên hầu hết các thị trường chủ chốt, trong đó đáng chú ý nhất là Trung Quốc (giảm 32%), Ấn Độ (giảm 19%) và khu vực Trung Đông (giảm 23%). Tuy nhiên, xét về giá trị, nhu cầu vàng trang sức vẫn tăng, cho thấy người tiêu dùng vẫn sẵn sàng mua vàng bất chấp mức giá cao.

Phân tích thị trường cho thấy một phần nhu cầu vàng trang sức đã chuyển sang vàng miếng và vàng xu, đặc biệt tại các thị trường như Trung Quốc và Ấn Độ, nơi vàng trang sức có thể được xem như một hình thức đầu tư thay thế.

Tại các quốc gia ASEAN, giá vàng cao đã thúc đẩy xu hướng chuyển sang các sản phẩm trang sức có hàm lượng vàng thấp hơn và mang tính đầu tư. Theo đó, khối lượng tiêu thụ tại bốn thị trường đều ở mức trầm lắng. Việt Nam là thị trường đáng chú ý, với giá trị nhu cầu vàng trang sức đạt mức kỷ lục 472 triệu USD, tăng 28% so với quý trước. Diễn biến này một phần có thể do những hạn chế trong nguồn cung vàng miếng, khiến nhu cầu chuyển sang vàng nhẫn trơn như một kênh đầu tư thay thế.

Trong quý 1, các ngân hàng trung ương tiếp tục hỗ trợ tổng cầu, với lượng mua ròng đạt 244 tấn. Con số này vượt cả quý 4 năm 2025 và mức trung bình của 5 năm gần đây, dù có một số tổ chức thuộc khu vực công tăng cường bán ra, bao gồm Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ, Ngân hàng Trung ương Nga và Quỹ Dầu mỏ Nhà nước Azerbaijan. Diễn biến này tiếp tục  khẳng định vai trò đặc biệt của vàng như một tài sản dự trữ không thể thay thế, dễ tiếp cận trong những giai đoạn biến động mạnh của thị trường.

Tổng nguồn cung vàng trong quý 1 tăng 2% so với cùng kỳ năm trước, đạt 1.231 tấn. Sản lượng khai thác lập kỷ lục mới cho quý 1, trong khi lượng vàng tái chế chỉ tăng nhẹ 5% dù giá vàng duy trì ở mức cao. Điều này cho thấy phản ứng từ phía nguồn cung còn khá hạn chế, góp phần làm gia tăng áp lực thắt chặt cung - cầu trên thị trường.

Bà Louise Street, Chuyên gia phân tích thị trường cấp cao tại WGC cho biết: “Giá vàng biến động mạnh trong năm 2026. Sau khi thiết lập mức đỉnh trên 5.400 USD/ounce vào tháng 1, thị trường đã ghi nhận một đợt điều chỉnh mạnh nhưng vẫn trong tầm kiểm soát. Sự kết hợp giữa đà tăng giá và rủi ro địa chính trị leo thang đã thúc đẩy nhu cầu đầu tư, đặc biệt tại thị trường châu Á, khi các nhà đầu tư tìm kiếm sự an toàn thông qua vàng vật chất. Đồng thời, việc các ngân hàng trung ương duy trì hoạt động mua vào đã góp phần cân bằng áp lực từ các đợt bán ra mang tính chiến lược trên thị trường.

Trong thời gian tới, phần bù rủi ro địa chính trị được dự báo sẽ tiếp tục hỗ trợ nhu cầu đầu tư vàng. Tuy nhiên, môi trường lãi suất cao kéo dài có thể tạo ra những rào cản, đặc biệt tại các thị trường phương Tây. Nhu cầu vàng trang sức dự kiến vẫn duy trì ổn định, ngay cả khi giá vàng cao khiến khối lượng tiêu thụ giảm. Về nguồn cung, sản lượng khai thác được kỳ vọng tăng nhẹ, song rủi ro thiếu hụt năng lượng có thể hạn chế triển vọng này”.

Phương Thu