Cổ phiếu dầu khí sau đà tăng nóng: Sóng đã qua đỉnh?
Những cổ phiếu từng dẫn dắt “sóng dầu khí” đầu năm đang đồng loạt hạ nhiệt khi áp lực chốt lời gia tăng. Sau đà tăng mạnh, thị trường dường như đang bước sang giai đoạn phân hóa rõ rệt trong nhóm cổ phiếu này.
Trong phiên giao dịch ngày 10-3, hàng loạt cổ phiếu dầu khí ghi nhận mức điều chỉnh đáng kể. BSR giảm hơn 6%, OIL mất tới 12,6% trên UPCoM. Các mã lớn khác như PVT, PLX hay GAS cũng giảm kịch sàn, trong khi PVS giảm 8,1% và PVD mất khoảng 3%. Diễn biến này cho thấy áp lực chốt lời đang lan rộng sau giai đoạn tăng mạnh kéo dài từ đầu năm.
Trước đó, toàn bộ 11 cổ phiếu dầu khí được theo dõi trên ba sàn đều từng ghi nhận mức tăng vượt trội so với VN-Index. Đây là hiện tượng hiếm gặp, bởi ở nhiều nhóm ngành lớn khác như ngân hàng hay chứng khoán, thường chỉ một số cổ phiếu nổi bật đóng vai trò dẫn dắt. Với “sóng dầu khí”, chỉ cần lựa chọn đúng ngành là nhà đầu tư đã có thể đạt mức sinh lời đáng kể.
Tuy nhiên, giai đoạn “dễ thắng” này dường như đang dần khép lại khi thị trường bước sang pha sau của chu kỳ tăng. Theo các chuyên gia phân tích, sau nhịp tăng mạnh, định giá của nhiều cổ phiếu dầu khí không còn ở mức hấp dẫn như trước, khiến dòng tiền có xu hướng chốt lời và thận trọng hơn.
Một yếu tố khác cũng được nhắc đến là biến động của giá năng lượng toàn cầu. Nếu giá dầu tiếp tục tăng mạnh, điều này có thể gây áp lực lên nền kinh tế và làm suy yếu nhu cầu tiêu thụ năng lượng trong dài hạn. Ngược lại, nếu giá dầu bất ngờ hạ nhiệt, kỳ vọng lợi nhuận của doanh nghiệp dầu khí cũng có thể bị điều chỉnh, kéo theo áp lực bán trên thị trường chứng khoán.
Bức tranh của ngành dầu khí cũng không hoàn toàn đồng nhất. Chuỗi giá trị của ngành thường được chia thành ba nhóm chính: thượng nguồn, trung nguồn và hạ nguồn. Trong đó, doanh thu của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) chủ yếu đến từ các hoạt động hạ nguồn như lọc hóa dầu và phân phối xăng dầu, với các doanh nghiệp tiêu biểu như BSR hay OIL. Tuy nhiên, lợi nhuận lại tập trung nhiều hơn ở các hoạt động thượng nguồn và trung nguồn, như khai thác và vận chuyển khí.
Ở nhóm hạ nguồn, các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu còn chịu ảnh hưởng đáng kể từ cơ chế điều hành giá và biên lợi nhuận bán lẻ. Điều này khiến lợi ích của doanh nghiệp không phải lúc nào cũng tỷ lệ thuận với biến động của giá dầu thế giới.
Các chuyên gia cũng lưu ý rằng nhiều kỳ vọng tích cực của ngành đã phần nào phản ánh vào giá cổ phiếu sau nhịp tăng mạnh đầu năm. Trong ngắn hạn, thị trường có thể tiếp tục xuất hiện những nhịp rung lắc hoặc điều chỉnh kỹ thuật khi dòng tiền có xu hướng tái cơ cấu danh mục.
Dù vậy, triển vọng dài hạn của ngành dầu khí vẫn được đánh giá tích cực nhờ các dự án năng lượng quy mô lớn đang được thúc đẩy, cùng nhu cầu tiêu thụ năng lượng trong nước tiếp tục tăng.
Ở góc nhìn hiện tại, sự điều chỉnh của nhóm cổ phiếu dầu khí có thể không chỉ là nhịp nghỉ sau đà tăng nóng, mà còn là dấu hiệu cho thấy thị trường đang bước vào giai đoạn mới – nơi dòng tiền bắt đầu sàng lọc và phân hóa mạnh hơn giữa các doanh nghiệp trong cùng một ngành.
