Quy định danh mục và hạn mức đầu tư chứng khoán của quỹ đóng, quỹ mở

Theo dõi KTMT trên

Thông tư số 136/2025/TT-BTC sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 12/02/2026, được kỳ vọng tạo bước hoàn thiện quan trọng về khung pháp lý cho sự phát triển của ngành quỹ đầu tư chứng khoán tại Việt Nam.

Theo Bộ Tài chính, việc ban hành Thông tư số 136/2025/TT-BTC nhằm mục tiêu tiếp tục hoàn thiện hệ thống quy định pháp luật hướng dẫn hoạt động của các quỹ đầu tư chứng khoán, thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành quỹ thông qua việc đa dạng hóa các sản phẩm đầu tư phù hợp với nhu cầu thị trường và thông lệ quốc tế. Đồng thời, Thông tư góp phần khuyến khích sự tham gia của nhà đầu tư vào thị trường chứng khoán thông qua các quỹ đầu tư, tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư cũng như các chủ thể tham gia thị trường.

Thông tư số 136/2025/TT-BTC gồm 30 điều, trong đó có 28 điều quy định các nội dung sửa đổi, bổ sung, 01 điều khoản thi hành và 01 điều khoản chuyển tiếp. Các nội dung sửa đổi tập trung vào sáu nhóm chính sách lớn, phản ánh định hướng phát triển dài hạn của thị trường chứng khoán Việt Nam đến năm 2030.

Đa dạng hóa các sản phẩm quỹ đầu tư chứng khoán

Một trong những điểm nhấn quan trọng của Thông tư số 136/2025/TT-BTC là việc bổ sung và hoàn thiện quy định về các loại hình quỹ đầu tư mới. Cụ thể, Thông tư đã bổ sung quy định về Quỹ đầu tư trái phiếu hạ tầng, Quỹ đầu tư công cụ thị trường tiền tệ, đồng thời sửa đổi, bổ sung quy định liên quan đến Quỹ chỉ số.

Việc bổ sung các loại hình quỹ này tạo cơ sở pháp lý cho việc hình thành những sản phẩm đầu tư mới, góp phần đa dạng hóa hàng hóa trên thị trường chứng khoán. Qua đó, huy động hiệu quả nguồn vốn trung và dài hạn từ công chúng đầu tư để phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, phù hợp với Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030 cũng như Đề án tái cấu trúc nhà đầu tư và phát triển ngành quỹ đầu tư chứng khoán.

Đối với Quỹ đầu tư trái phiếu hạ tầng, Thông tư quy định mục tiêu đầu tư chủ yếu là các loại trái phiếu được phát hành nhằm phục vụ phát triển các dự án cơ sở hạ tầng. Đây được xem là kênh huy động vốn quan trọng, góp phần đa dạng hóa nguồn lực cho các dự án hạ tầng trọng điểm, giảm áp lực cho ngân sách nhà nước.

Trong khi đó, Quỹ đầu tư công cụ thị trường tiền tệ được bổ sung quy định về hoạt động đầu tư trên cơ sở tham khảo thông lệ quốc tế, phù hợp với điều kiện và thực tiễn tại Việt Nam. Quỹ này đầu tư chủ yếu vào các công cụ thị trường tiền tệ có thời gian đáo hạn ngắn, tính thanh khoản cao, qua đó đáp ứng nhu cầu đầu tư an toàn, linh hoạt của nhà đầu tư.

Đối với Quỹ chỉ số, Thông tư số 136/2025/TT-BTC hướng dẫn chi tiết hơn về danh mục đầu tư và hạn mức đầu tư, bảo đảm phù hợp với chiến lược đầu tư đặc thù của loại hình quỹ này là bám sát danh mục chứng khoán cơ sở cấu thành chỉ số.

Mở rộng danh mục và hạn mức đầu tư của quỹ đóng, quỹ mở

Nhằm tiếp tục đa dạng hóa danh mục đầu tư và nâng cao hiệu quả hoạt động của các quỹ, Thông tư số 136/2025/TT-BTC đã bổ sung các loại tài sản được phép đầu tư đối với quỹ mở. Cụ thể, quỹ mở được phép đầu tư vào cổ phiếu chào bán riêng lẻ của tổ chức niêm yết, tổ chức đăng ký giao dịch; trái phiếu doanh nghiệp phát hành riêng lẻ bởi tổ chức niêm yết đã được xếp hạng tín nhiệm; cũng như chứng quyền có bảo đảm được niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán.

Bên cạnh đó, Thông tư cũng mở rộng hạn mức đầu tư của cả quỹ đóng và quỹ mở vào các loại chứng khoán chào bán riêng lẻ, bao gồm cổ phiếu và trái phiếu doanh nghiệp phát hành riêng lẻ. Việc mở rộng hạn mức này được kỳ vọng sẽ gia tăng nguồn cung hàng hóa đầu tư cho các quỹ, qua đó cải thiện hiệu quả phân bổ vốn trên thị trường.

Bổ sung phương pháp quản lý thanh khoản của quỹ mở

Một điểm mới đáng chú ý khác là việc bổ sung phương pháp quản lý thanh khoản của quỹ mở theo hướng tiếp cận thông lệ quốc tế. Theo đó, Thông tư bổ sung quy định về mức phòng vệ thanh khoản, cho phép công ty quản lý quỹ chủ động và linh hoạt hơn trong việc phòng ngừa rủi ro thanh khoản.

Quy định này giúp các quỹ mở hoạt động ổn định hơn trong điều kiện thị trường biến động, góp phần củng cố niềm tin của nhà đầu tư và nâng cao tính bền vững của ngành quỹ đầu tư chứng khoán.

Tăng cường giám sát hoạt động phân phối chứng chỉ quỹ

Trong bối cảnh hoạt động phân phối chứng chỉ quỹ ngày càng ứng dụng mạnh mẽ công nghệ và môi trường mạng, Thông tư số 136/2025/TT-BTC đã bổ sung các quy định nhằm tăng cường quản lý, giám sát hoạt động phân phối chứng chỉ quỹ đại chúng.

Theo đó, các đại lý phân phối khi thực hiện phân phối chứng chỉ quỹ trên môi trường mạng phải tuân thủ đầy đủ các yêu cầu theo quy định pháp luật, bảo đảm minh bạch thông tin và an toàn cho nhà đầu tư. Quy định này vừa khuyến khích ứng dụng công nghệ, vừa góp phần hạn chế rủi ro, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư.

Hoàn thiện cơ chế hoạt động của quỹ mở, quỹ ETF

Thông tư số 136/2025/TT-BTC cũng sửa đổi, bổ sung nhiều quy định liên quan đến cơ chế hoạt động và giao dịch sơ cấp của quỹ mở và quỹ ETF. Trong đó, việc tổ chức họp Đại hội nhà đầu tư thường niên của quỹ mở được thực hiện theo Điều lệ quỹ, phù hợp với thực tiễn thị trường và thông lệ quốc tế.

Bên cạnh đó, Thông tư rút ngắn thời gian áp dụng mức giá dịch mới; bãi bỏ quy định về mức giá dịch vụ phát hành, mua lại, chuyển đổi tối đa; mở rộng các trường hợp nhà đầu tư được thanh toán bổ sung bằng tiền khi góp vốn vào quỹ ETF cũng như trường hợp quỹ ETF được hoàn trả bằng tiền cho nhà đầu tư.

Đơn giản hóa chế độ báo cáo, thúc đẩy chuyển đổi số

Thực hiện chủ trương cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính theo Quyết định số 412/QĐ-TTg ngày 14/5/2024 của Thủ tướng Chính phủ, Thông tư số 136/2025/TT-BTC đã đơn giản hóa chế độ báo cáo đối với các công ty quản lý quỹ, ngân hàng giám sát và đại lý phân phối.

Theo đó, chế độ báo cáo được thực hiện hoàn toàn bằng phương thức điện tử trên hệ thống cơ sở dữ liệu của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, bỏ hình thức nộp báo cáo bản giấy. Quy định này góp phần thúc đẩy ứng dụng công nghệ, giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp trong quá trình thực hiện nghĩa vụ báo cáo.

Với những nội dung sửa đổi, bổ sung toàn diện, Thông tư số 136/2025/TT-BTC được kỳ vọng sẽ tạo động lực mới cho sự phát triển của ngành quỹ đầu tư chứng khoán, nâng cao chất lượng hàng hóa và mức độ an toàn của thị trường, qua đó góp phần thúc đẩy thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển minh bạch, bền vững trong giai đoạn tới.

Hải Đăng