Giá vàng tăng cao: NHNN nói gì về nguồn cung và tâm lý thị trường

Theo dõi KTMT trên

Giá vàng trong nước liên tục lập mặt bằng cao mới từ giữa năm 2025, nhưng không đơn thuần do cung – cầu ngắn hạn. Trong văn bản gửi cử tri TP Hà Nội trước Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, Ngân hàng Nhà nước đã chỉ rõ các lực tác động lên thị trường vàng, và định hướng điều chỉnh chính sách thời gian tới.

Giá vàng tăng theo thế giới, nhưng câu chuyện lớn nằm ở thị trường trong nước

Theo NHNN, từ tháng 4/2025, giá vàng thế giới biến động mạnh theo xu hướng tăng, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị và xung đột vũ trang leo thang. Diễn biến này, thiết lập mặt bằng giá mới cho thị trường vàng toàn cầu, qua đó kéo giá vàng miếng trong nước đi lên.

Tuy nhiên, NHNN thừa nhận, có những thời điểm giá vàng trong nước tăng mạnh hơn giá thế giới. Khoảng chênh lệch này, không đến từ biến động quốc tế, mà phản ánh các yếu tố nội tại của thị trường vàng Việt Nam – nơi cung, cầu và hành vi nắm giữ, chịu ảnh hưởng lớn từ chính sách và cấu trúc thị trường.

Khi nguồn cung hạn chế gặp dòng tiền trú ẩn

NHNN cho biết, khi giá vàng thế giới liên tục lập mặt bằng cao mới, kỳ vọng giá tiếp tục tăng, đã khiến người nắm giữ vàng có xu hướng hạn chế bán ra, làm nguồn cung trên thị trường thứ cấp thu hẹp.

Trong khi đó, các kênh đầu tư trong nước chưa tạo được sức hút đủ lớn, để phân tán dòng tiền. Thị trường trái phiếu doanh nghiệp trầm lắng, bất động sản duy trì mặt bằng giá cao, còn lãi suất huy động ở mức thấp, đã khiến vàng trở thành kênh tích trữ nổi bật.

Dòng tiền vì thế dịch chuyển mạnh vào vàng, trong khi nguồn cung không mở rộng tương ứng, tạo ra những thời điểm, giá vàng trong nước tăng nhanh hơn nhịp của thị trường thế giới.

Đáng chú ý, NHNN nhấn mạnh, Việt Nam không phải quốc gia sản xuất vàng, nguồn cung chủ yếu phụ thuộc vào nhập khẩu. Nhưng nhập khẩu vàng không thể mở rộng tùy ý, vì còn phải ưu tiên ngoại tệ cho các nhu cầu quan trọng khác. Yếu tố này, khiến khả năng điều tiết nguồn cung vàng trong ngắn hạn có giới hạn.

Thay khung quản lý, không can thiệp giá

Trước thực trạng chênh lệch giá vàng trong nước – thế giới kéo dài, NHNN cho biết, đã phối hợp với các bộ, ngành triển khai nhiều giải pháp, nhằm bình ổn thị trường. Trọng tâm chính sách, không nằm ở việc can thiệp hành chính vào giá, mà ở việc điều chỉnh khung quản lý.

Cụ thể, Nghị định số 232/2025/NĐ-CP, ban hành ngày 26/8/2025 và có hiệu lực từ 10/10/2025, đã sửa đổi, bổ sung Nghị định 24/2012/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh vàng.

Điểm đáng chú ý, là định hướng chấm dứt cơ chế độc quyền Nhà nước đối với thương hiệu vàng miếng, đồng thời, mở rộng đối tượng tham gia sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng, dưới sự quản lý của Nhà nước.

Theo NHNN, việc đa dạng hóa nguồn cung và tăng tính cạnh tranh, minh bạch của thị trường, được kỳ vọng sẽ góp phần thu hẹp chênh lệch giữa giá vàng trong nước và quốc tế, cũng như giữa các thương hiệu vàng trong nước.

Chuẩn hóa thị trường vàng: bước đi dài hạn

Song song với nghị định mới, NHNN đã ban hành Thông tư số 34/2025/TT-NHNN, hướng dẫn triển khai các quy định liên quan.

Đáng chú ý, NHNN cũng đã trình Thủ tướng Chính phủ phương án nghiên cứu, đề xuất thành lập Sở hoặc Sàn giao dịch vàng tại Việt Nam.

Đây được xem là bước đi mang tính cấu trúc, nhằm đưa hoạt động mua bán vàng vào khuôn khổ tập trung, minh bạch hơn, thay vì vận hành phân tán như hiện nay.

Đằng sau đà tăng giá: lựa chọn chính sách của NHNN

Chuỗi giải pháp được NHNN công bố cho thấy, cơ quan quản lý đang lựa chọn điều chỉnh “cách vận hành của thị trường”, hơn là can thiệp trực tiếp vào giá.

Trong đó, việc sửa đổi khung pháp lý, đa dạng hóa nguồn cung và tăng tính minh bạch, được xác định là điều kiện cần, để xử lý tình trạng chênh lệch giá kéo dài.

Trong bối cảnh giá vàng thế giới biến động mạnh, cách tiếp cận này, đặt nền tảng cho ổn định dài hạn, thay vì chạy theo các biện pháp phản ứng ngắn hạn.