Bộ Xây dựng đề xuất giảm thuế xăng dầu, hạ phí hàng không để hỗ trợ doanh nghiệp vận tải

Theo dõi KTMT trên

Báo cáo gửi Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn, Bộ Xây dựng cho biết xung đột tại Trung Đông đang khiến thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh, kéo theo giá xăng dầu tăng nhanh và tạo áp lực lớn lên chi phí vận tải. Diễn biến này ảnh hưởng trực tiếp tới hoạt động sản xuất – kinh doanh của nhiều ngành, đặc biệt là vận tải và logistics.

Trong lĩnh vực hàng không, nhiên liệu hiện chiếm khoảng 35–40% tổng chi phí vận hành của các hãng bay. Giá nhiên liệu hàng không Jet A-1 tại Singapore đang giao dịch quanh 160,57 USD/thùng và có thể tăng lên gần 170 USD/thùng trong tháng 3 khi nguồn cung vẫn hạn chế. Theo Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA), nếu giá nhiên liệu tiếp tục tăng, chi phí khai thác của các hãng hàng không có thể tăng thêm 50–60%, thậm chí vượt 70% nếu giá vượt 200 USD/thùng.

Bên cạnh giá nhiên liệu, việc nhiều quốc gia Trung Đông hạn chế hoặc đóng cửa không phận cũng buộc các hãng bay phải điều chỉnh lộ trình. Điều này khiến hành trình bay kéo dài, phát sinh thêm phí bay qua hành lang thay thế, đồng thời làm tăng chi phí bảo hiểm rủi ro và các chi phí vận hành khác.

Trong lĩnh vực hàng hải và vận tải đường thủy, nhiên liệu hiện chiếm khoảng 30–40% chi phí vận hành. Khi giá nhiên liệu tăng khoảng 20%, giá cước vận tải biển có thể tăng khoảng 15%, còn vận tải thủy nội địa tăng khoảng 18%. Nhiều tuyến vận tải biển quốc tế cũng phải thay đổi lộ trình để tránh khu vực xung đột, khiến hành trình kéo dài thêm 14–20 ngày và phát sinh phụ phí rủi ro chiến tranh 2.000–4.000 USD/container. Theo ghi nhận, giá cước từ TP.HCM đi Trung Đông, Mỹ và châu Âu đã tăng khoảng 2–3 lần.

Đối với vận tải đường bộ, chi phí nhiên liệu chiếm khoảng 30–40% giá thành vận tải. Khi giá xăng dầu tăng, nhiều doanh nghiệp buộc phải điều chỉnh giá cước, làm gia tăng chi phí logistics và ảnh hưởng tới giá thành hàng hóa. Theo thống kê của Bộ Xây dựng, giá cước vận tải đường bộ tại nhiều địa phương đã tăng từ 10% đến trên 30%, trong đó một số tỉnh như Ninh Bình tăng tới 50%, còn Quảng Ninh, Vĩnh Long, Tuyên Quang, Lào Cai ghi nhận mức tăng quanh 30–33%.

Trước áp lực chi phí lan rộng, Bộ Xây dựng kiến nghị Chính phủ triển khai các giải pháp ứng phó theo Nghị quyết 36/NQ-CP. Cụ thể, cơ quan này đề xuất Bộ Tài chính Việt Nam nghiên cứu giảm thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu trong thời gian phù hợp. Đồng thời, Bộ cũng kiến nghị giảm 50% phí cất hạ cánh và phí điều hành bay đối với hàng không, cũng như miễn hoặc giảm lệ phí ra vào cảng, bến thủy nội địa cho phương tiện vận tải.

Bên cạnh các biện pháp tài chính, Bộ Xây dựng cũng đề xuất đa dạng hóa nguồn cung dầu thô cho các nhà máy lọc dầu trong nước nhằm đảm bảo nguồn cung xăng dầu ổn định. Đồng thời, tăng cường hợp tác với các nước trong khu vực như Thái Lan và Trung Quốc để tạo điều kiện cho doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận nguồn nhiên liệu hàng không Jet A-1, góp phần giảm áp lực chi phí vận tải trong thời gian tới.