70 tỷ USD xuất khẩu: Dấu mốc mới của nông nghiệp Việt Nam
Gần 70 tỷ USD xuất khẩu năm 2025 không chỉ là kỷ lục mới, mà còn đánh dấu bước ngoặt, khi nông nghiệp Việt Nam rời vai trò “phao cứu sinh” để trở thành trụ cột ổn định và lực kéo tăng trưởng bền vững của nền kinh tế.
Trong một năm mà thiên tai, xung đột địa chính trị và suy giảm tăng trưởng toàn cầu cùng lúc gây sức ép, nông nghiệp Việt Nam tiếp tục đứng vững. Con số gần 70 tỷ USD xuất khẩu, và 21 tỷ USD xuất siêu trong năm 2025, cho thấy nông nghiệp không chỉ tăng trưởng, mà đã trở thành điểm tựa ổn định của nền kinh tế trong bối cảnh bất định.
Thông tin vừa được Bộ Nông nghiệp và Môi trường công bố, tại họp báo ngày 23/1 tại TP.HCM, đồng thời xác định mục tiêu xuất khẩu 73–74 tỷ USD trong năm 2026.
Tăng trưởng trong nghịch cảnh
Theo Thứ trưởng Bộ NN&MT Phùng Đức Tiến, năm 2025 được xem là một trong những năm khó khăn nhất của ngành nông nghiệp khi thiệt hại do bão, lũ ước khoảng 100.900 tỷ đồng, ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất và đời sống người dân. Tuy vậy, trong nghịch cảnh, nông nghiệp Việt Nam vẫn cho thấy sức chống chịu đáng kể, tiếp tục giữ vững đà tăng trưởng xuất khẩu và thặng dư thương mại.
Từ năm 2021 đến nay, kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản tăng mạnh và liên tục, từ 48,6 tỷ USD lên 62,5 tỷ USD năm 2024, và tiệm cận mốc 70 tỷ USD năm 2025. Thặng dư thương mại của toàn ngành duy trì trên 20 tỷ USD, riêng năm 2025 đạt gần 21 tỷ USD, tăng gần 17% so với năm trước, và cao hơn mức xuất siêu chung của cả nền kinh tế, qua đó khẳng định vai trò trụ đỡ trong bối cảnh nhiều biến động.
Thứ trưởng Bộ NN&MT Phùng Đức Tiến
Giá trị tăng nhanh hơn sản lượng
Bức tranh xuất khẩu năm 2025 cho thấy, tăng trưởng của ngành nông nghiệp không còn dựa chủ yếu vào sản lượng, mà đến từ giá trị gia tăng. Toàn ngành ghi nhận 10 mặt hàng xuất khẩu đạt kim ngạch trên 1 tỷ USD, trong đó 3 nhóm vượt mốc 8 tỷ USD, phản ánh sự cải thiện rõ nét về chất lượng và hiệu quả xuất khẩu.
Nổi bật nhất là gỗ và sản phẩm gỗ, với 17,32 tỷ USD, tiếp đến là cà phê đạt 8,57 tỷ USD, tăng mạnh 52,5%, và rau quả đạt 8,56 tỷ USD, tăng 19,8%. Nhiều mặt hàng khác cũng duy trì đà tăng trưởng cao nhờ giá xuất khẩu cải thiện, như hạt tiêu tăng 24,9%, hạt điều tăng 19,6%, trong khi thủy sản đạt 11,32 tỷ USD, tăng 12,7%.
Những con số này, cho thấy một xu hướng chuyển dịch rõ ràng: tăng trưởng theo chiều sâu đang dần thay thế tăng trưởng theo chiều rộng. Ngành nông nghiệp đang khai thác tốt hơn lợi thế về chất lượng, chế biến và thị trường, qua đó nâng cao giá trị gia tăng và vị thế của nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.
Thị trường mở rộng, dư địa còn lớn
Bức tranh thị trường xuất khẩu năm 2025 cho thấy, không gian tăng trưởng của nông, lâm, thủy sản Việt Nam đang được mở rộng rõ rệt, cả về quy mô lẫn địa bàn. Châu Á tiếp tục giữ vai trò chủ lực, chiếm 45,2% thị phần, trong khi châu Mỹ và châu Âu lần lượt đóng góp 22,8% và 13,2%.
Đáng chú ý, tốc độ tăng trưởng tại các thị trường ngoài khu vực truyền thống đang gia tăng mạnh. Xuất khẩu sang châu Âu tăng 34,2%, còn châu Phi tăng tới 68,1%, cho thấy dư địa mở rộng thị trường vẫn rất lớn, và chiến lược đa dạng hóa đang phát huy hiệu quả.
Ở nhóm thị trường trọng điểm, Trung Quốc, Hoa Kỳ và Nhật Bản tiếp tục là ba đối tác lớn nhất, với thị phần lần lượt đạt 22,3%, 20,6% và 7,1%. Sự kết hợp giữa các thị trường truyền thống và các thị trường mới nổi đang tạo thế cân bằng, giúp xuất khẩu nông nghiệp Việt Nam gia tăng khả năng chống chịu trước biến động toàn cầu.
2026: Bản lề cho một chu kỳ mới
Bước sang năm 2026, dù tiếp tục chịu sức ép lớn từ biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên và yêu cầu phát triển xanh, Bộ NN&MT vẫn đặt mục tiêu xuất khẩu 73–74 tỷ USD, trên nền tảng thận trọng nhưng có cơ sở, với cơ cấu rõ ràng: nông sản khoảng 40 tỷ USD, thủy sản 12 tỷ USD, lâm sản và đồ gỗ 18,8 tỷ USD.
Theo Thứ trưởng Phùng Đức Tiến, năm 2026 là năm bản lề cho giai đoạn 2026–2030, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam vào nhóm 15 quốc gia xuất khẩu nông sản hàng đầu thế giới, với khoảng 40% sản phẩm xuất khẩu là hàng chế biến.
Thực tế, gần 70 tỷ USD xuất khẩu năm 2025 không chỉ là một kỷ lục về quy mô, mà còn cho thấy sự đổi vai của nông nghiệp Việt Nam: từ lĩnh vực “chống đỡ” trong khủng hoảng, đã trở thành nguồn lực tạo ổn định và mở dư địa tăng trưởng cho nền kinh tế, ngay trong bối cảnh bất định toàn cầu còn kéo dài.
